Animaatio kieđâvuš spellâm já ton finnim merhâšume aargâst, ääigi kevttimist já skippáárkoskâvuođâin. Animaatio lii uáivildum 3-6-luokkalij várás. Video tuárju hundâruššâđ spellâm ooleest vijđásubbooht-uv täsitiädulii media kevttim já jiešheiviittâllâmtááiđuid media piällást.
Párnááh já nuorah viettih kuhes aaigijd digitallijn pirrâsijn, tego digispeelâi já sosiallii media piällást. Maŋgâsân spellâm lii jiärmálâš já täsitiädulâš puđâldâs já kuávdáš uási párnái já nuorâi popularkulttuurist. Suujah spellâđ digispeelâid láá persovnliih: motomijd hokâttâl maainâs, nuubijd persovneh, motomijd luhostume feeriimeh já kiäidnii sosiallâš oovtâst orroom skipárijguin.
Speelah sättih motomij peht kuittâg njamestiđ fárusis nuuvt ollásávt, et sáttá šoddâđ vaigâdin joskâđ spellâmpuudâ tâi spellâm álgá oovtâpiälásávt haldâšiđ peeivijd. Spellâm haldâšem lii táiđu, mon kalga juáháš avveest sorjohánnáá hárjuttâllâđ. Párnáá peht jiešheiviittâllâmnaavcah iä lah vala tuárvi ovdánâm nuuvt, et sun ij távjá mátáččii raijiđ jieijâs mediakevttim jieš.
Ton lasseen, et spellâm tâi some kevttim sáttá väldiđ ennuv ääigi, te pudâttes spellâmpuudah já pođhâttes puhelin kevttim tovâtteh kuhheeb ääigi siste il. fyysilijd hááituid, eromâšávt jis toh ovtâstuveh lihâdem vänivuotân já maŋedân kocemân.
Vaigâdin joskâm šadda távjá ton tiäđu keežild, et digispellâ juátkoo talle-uv, ko olmooš jieš ij lah piergâs piällást. Meddâl luovânem puáhtá kuittâg hárjuttâllâđ addiimáin pyerebeht jieijâs tooimâ čuávumušâid já suogârdâlmáin, et mii motivist jieijâs joskâđ spellâmpuudâ.
Spellâmân lohtâseijee kištottellee luándu keežild tobdoh sättih pajaniđ já spelleeh sättih lattiđ äšittemmeeht eres spelleiguin tâi jieijâs perruujesânijguin. Lii joba tutkum, et spelleeh tuáivuččii, et eres spelleeh lattiiččii siiguin muččâdubbooht. Lii pyeri, jis vuáimálij tobdoi olgos lyeštimân láá ášáliih vyevih, já lii tehálâš huámášiđ, et jis spellâmfeerim oro liäškásmin paijeel roobdâ. Jyehi spellee lii uássin hammiimin spellâmkulttuur meid speelâ lattimkulttuur uásild. Speelâin lii taan ääigi aainâs-uv miinii raportistemriäiduid, siärvádâhmanager tâi miinii eres vuovijd muštâliđ speelâ fällei spellest, kote kiivsed, fillee, aatâšt tâi olgoošt. Tágáreh spelleeh sättih čievčâstuđ olgos speelâst. Ko eres spelleeh uáinih hemâdeijee lattim, te sijjân lii pyeri reagistiđ áášán sánálávt.
Animaatio iššijn uáppeid puáhtá laiđiistiđ hundâruššâđ jieijâs spellâm haldâšem já eres eellim huámášumán väldim spellâm ooleest. Lii pyeri movtijdittiđ uáppeid viettiđ meid mediattes aaigijd, pieijâđ piergâsijd meddâl jiešráđálávt já vyelgiđ meddâl maašin piällást soppum ääigi. Uáppeid lii pyeri huámášiđ, et valjiimeh ääigi kevttimist – já lattiimist – iä kuoskâ tuše spellei alnees mut ulâtteh meid ulmuid suu pirrâ, nuuvt spellâmpirrâsân ko ton ulgguubel.
HUÁM! Jis páárnáš suogârdâllâmkoččâmušâi tâi animaatiovideo ohtâvuođâst jieš huolâstuvá jieijâs spellâmist, te suu puáhtá movtijdittiđ sárnuđ ääšist vanhimijdis tâi mottoom eres torvolii rävisulmui. Adeliččii-uv oovtâst jurdâččum spellâmnjuolgâdusah torvolijd raajijd? Iše spellâmnjuolgâdusâi rähtimân kávnojeh ovdâmerkkân Spellâšoddâdeijee kietâkirje 2:st, artikkelist “Kiäst lii stivrimpiergâs? Spellâm pärniperrust” (Pelikasvattajan käsikirja 2: ”Kenellä on peliohjain? Pelaaminen lapsiperheessä”): https://www.pelikasvatus.fi/pelikasvattajan-kasikirja-2/
Tekstâ: Aino Harvola, EHYT ry
Aalmuglii audiovisuallii institut AAVI pyevtittem Nettieellim-rááiđust almostittojeh párnáid já nuoráid ahejuávhui miäldásávt vuávájum animaatioh. Teemai kieđâvuššâm toorjân lii rahtum jieškođe-uv animaatio ohtâvuotân pedagogisâš material. Material puáhtá kevttiđ iššeen nuuvt arâšoddâdmist já ovdâ- já vuáđumáttááttâsâst ko meid paaihij tâi veikkâba kirjeráájui mediašoddâdem toorjân.
Almostittum lisensáin CC BY-NC
Animaatio já pedagogisâš toorjâmaterial
-
Keččâđ animaatio Server pyeremus.
Animaatio kieđâvuš spellâm já ton finnim merhâšume aargâst, ääigi kevttimist já skippáárkoskâvuođâin. Animaatio lii uáivildum 3-6-luokkalij várás. Video tuárju hundâruššâđ spellâm ooleest vijđásubbooht-uv täsitiädulii media kevttim já jiešheiviittâllâmtááiđuid media piällást. Taam animaatio lii pyevtittâm Aalmuglâš audiovisuallâš institut (oovtâstpargoost FISIC já Uđđâ luuhâmtááiđuh -ovdedemohjelm).
Animaatio: Filmbutik
Kietâčaalâ: Jani Kauta
Almostittum lisensáin: CC BY-NC
-
Čuávuváid koččâmušâid puáhtá kevttiđ iššeen animaatio keččâm ohtâvuođâst cuvnâđ savâstâllâm já tuárjuđ video teemai kieđâvuššâm.
- Alma lii uáli moovtâ Dodgecraft-speelâst. Magarijd speelâid tun speelah eidu tääl?
- Mondiet ij lah pyeri spellâđ ubâ peeivi? Mondiet motomin ličij pyeri porgâđ eres-uv hitruus aašijd ko spellâđ?
- Čääli listo tast, et magarijd jieškote-uvlágán aašijd tun táválávt poorgah peeivi tâi oho ääigi.
- Páácá-uv spellâm tâi median vuájudâttâm keežild motomin miinii porgâhánnáá?
- Mondiet Alma ij jooskâ spellâmist? Maht Alma šiev miänástume speelâst vaaigut áášán?
- Magarijd vuovijd tun keksiih spellâm tâi mottoom eres hitruus pargo joskâmân?
- Maht tun movtijditáh jieijâd porgâđ eres-uv hitruus aašijd motomin? Čääli olssâd kuulmâ oonâ listo.
- Mondiet mij motomin lattip ilgâdávt iärásijguin spellâmpirrâsijn? Mon keežild Alma ij ubâ huámášâmgin, et sun lii ilgâd iärásáid?
- Lii-uv tunjin keevvâm motomin siämmáánáál ko Aalman?
- Maht tun lah čuávdám tom tile?
- Mainâsist keevâi taan tove nuuvt, et puoh iäráseh vuolgii meddâl Alma speelâst, tondiet ko Enni poorgâi áášán maidnii. Mii ličij sáttám tábáhtuđ, jis Enni ij liččii ettâm maiden?
- Lah-uv tun kuáhtám tâi uáinám kivsedem speelâst?
- Maht speelâst tábáhtuvvee kivsedem vuástá puáhtá porgâđ maidnii?
- Loopâst Alma já Enni soováin ääši já spelâškuođijn oovtâst. Moin naalijn skipárijd já perruujesânijd kolgâččii väldiđ huámášumán talle, ko jieš spiällá?
- Magarijd aašijd tun táválávt poorgah oovtâst skipárijdâdguin já perruujesânijdâdguin?
- Láá-uv tust eidu tääl spellâmnjuolgâdusah? Magareh?
- Jis tust iä lah spellâmnjuolgâdusah, et smietâ, et magareh njuolgâdusah sátáččii toimâđ, nuuvt et puohah perrust lijjii tooid tuđâvááh.
Tekstâ: Aino Harvola, EHYT ry
Kove: Filmbutik
